Niepozorna grupa skał może prowadzić do jednego z ciekawszych punktów widokowych w okolicach Szklarskiej Poręby. Zbójeckie Skały leżą w Górach Izerskich, oferują panoramę Karkonoszy i są łatwo dostępne ze stacji Szklarska Poręba Dolna. Wyjaśniam, gdzie dokładnie ich szukać, jak zaplanować dojście, co widać z tarasu oraz dlaczego nie należy mylić ich ze skałkami na Chojniku.
Najważniejsze informacje przed wyjściem na szlak
- Lokalizacja: Wysoki Grzbiet Gór Izerskich, niedaleko Szklarskiej Poręby Dolnej.
- Wysokość: około 686 m n.p.m., a najwyższe skały mają mniej więcej 12 m.
- Dojście: ze stacji kolejowej żółtym szlakiem zajmuje około 15 minut.
- Widoki: Karkonosze, Szrenica, Wielki Szyszak, Śnieżka, Kotlina Jeleniogórska i Rudawy Janowickie.
- Najlepszy charakter wycieczki: krótki spacer, punkt widokowy albo przystanek na dłuższej trasie przez Izery.
Gdzie znajdują się te skały i z czego słyną
Najbardziej znana formacja o tej nazwie znajduje się na północno-wschodnim krańcu Wysokiego Grzbietu Izerskiego, w pobliżu Szklarskiej Poręby Dolnej. To rozległa grupa skalna położona na wysokości około 686 m n.p.m. Skały nie tworzą wysokiego, alpejskiego urwiska, ale dzięki położeniu nad doliną i otwartej panoramie robią znacznie większe wrażenie, niż sugerowałaby ich wysokość.
Podłoże budują tutaj hornfelsy, czyli twarde skały metamorficzne powstałe wskutek oddziaływania wysokiej temperatury na starsze skały. Maksymalna wysokość formacji sięga około 12 m, dlatego miejsce dobrze sprawdza się jako cel krótkiego spaceru, a nie wymagającej górskiej wyprawy.
Dzisiejszy taras widokowy nawiązuje do dawnej funkcji tego miejsca. Ponad sto lat temu działała tu gospoda, a na jednej ze skał stała niewielka wieża widokowa. Miejski portal turystyczny Szklarskiej Poręby wskazuje, że współczesna konstrukcja pozwala oglądać między innymi Szrenicę, Wielki Szyszak, Śnieżkę oraz Rudawy Janowickie.
Co widać z tarasu widokowego
Największą wartością tego miejsca nie jest sama wysokość skał, lecz czytelna panorama zachodnich Karkonoszy. Przy dobrej widoczności można rozpoznać Szrenicę i Wielki Szyszak, a dalej także Śnieżkę. Poniżej rozciągają się Szklarska Poręba Dolna oraz fragment Kotliny Jeleniogórskiej.
Widok zmienia się wyraźnie wraz z porą dnia. Rano góry bywają bardziej kontrastowe, po południu miękkie światło dobrze podkreśla warstwy krajobrazu, a jesienią uwagę przyciąga kolor lasów. Ja traktuję ten punkt przede wszystkim jako miejsce na spokojne zatrzymanie się, nie tylko szybkie odhaczenie atrakcji na mapie.
Taras ma konstrukcję inspirowaną kształtem fortepianu. To ciekawy detal, ale nie warto przyjeżdżać wyłącznie dla samej platformy. Najlepsze wrażenie daje połączenie krótkiego dojścia, historii dawnego punktu widokowego i szerokiej panoramy.
Jak dojść na miejsce i ile czasu zaplanować
Najprostszy wariant zaczyna się przy stacji kolejowej Szklarska Poręba Dolna. Stamtąd prowadzi żółty szlak, a dojście do skał zajmuje około 15 minut. W opisach tras pojawia się także wariant czerwony, natomiast czarny szlak okrężny pozwala włączyć formację w dłuższą wędrówkę wokół miasta.
| Wariant | Dla kogo | Orientacyjny charakter |
|---|---|---|
| Stacja Szklarska Poręba Dolna - skały | Rodziny, osoby z małą ilością czasu | Krótki spacer, około 15 minut w jedną stronę |
| Szlak przez Zakręt Śmierci | Osoby planujące dłuższą wycieczkę | Panoramy, historia górnictwa i więcej podejść |
| Trasa przez Wysoki Kamień | Piechurzy chcący spędzić kilka godzin w górach | Rozszerzona wycieczka widokowa z większym wysiłkiem |
Na krótki wypad wystarczą buty z przyczepną podeszwą, woda i telefon z mapą. Po deszczu kamienie mogą być śliskie, a zimą i podczas oblodzenia krótki odcinek potrafi wymagać większej ostrożności. Nie traktowałbym tej trasy jako odpowiedniej dla wózka dziecięcego, choć dla dziecka w nosidle może być dobrym celem rodzinnego spaceru.
Ciekawym rozwiązaniem jest przejście liniowe z centrum Szklarskiej Poręby przez punkty widokowe, dalej w kierunku skał i stacji kolejowej. Jedna z miejskich propozycji ma około 9,6 km i zajmuje mniej więcej 3,5 godziny bez dłuższych przerw, a powrót można zaplanować pociągiem. To wygodniejszy wariant niż pokonywanie całej trasy tam i z powrotem.
Co połączyć ze zwiedzaniem skał
Najlepszy efekt daje potraktowanie tego miejsca jako części większej pętli. W pobliżu znajduje się Zakręt Śmierci z platformą widokową oraz śladami dawnej kopalni pirytu. Szlak żółty prowadzi dalej w stronę Wysokiego Kamienia, dlatego można ułożyć zarówno krótki spacer, jak i całodniową wycieczkę po widokowej części Izerów.
Przy planowaniu trzeba uważać na jedną rzecz. Nazwa pojawia się także przy formacji na Górze Chojnik, w rejonie Sobieszowa i Karkonoskiego Parku Narodowego. Tamte skałki są częścią innej trasy geoturystycznej, mają granitowe podłoże i nie należy ich utożsamiać z punktem widokowym koło Szklarskiej Poręby Dolnej.
To rozróżnienie ma praktyczne znaczenie, bo obie lokalizacje dzieli kilkadziesiąt kilometrów i oferują zupełnie inny typ wycieczki. W Górach Izerskich najważniejsze są panorama oraz łatwy dostęp, natomiast na Chojniku większą rolę odgrywają granitowe formy skalne, zamek i ścieżka edukacyjna.
Na co uważać, żeby wycieczka była udana
- Nie zakładaj idealnej widoczności. Przy mgle taras nadal jest ciekawy, ale panorama Karkonoszy może całkowicie zniknąć.
- Sprawdź pogodę przed wyjściem. Mokry hornfels i oblodzone podejście wymagają spokojnego kroku.
- Nie wspinaj się na skały bez przygotowania. W okolicy funkcjonują drogi wspinaczkowe, ale są przeznaczone dla osób znających zasady asekuracji i wyposażonych w odpowiedni sprzęt.
- Zabierz coś do siedzenia lub zaplanuj przerwę przy wiacie. Największą przyjemność daje tu niespieszne oglądanie krajobrazu.
- Nie myl krótkiego dojścia z łatwą trasą całodniową. Połączenie skał z Wysokim Kamieniem oznacza już wyraźnie większy dystans i przewyższenia.
W mojej ocenie to jeden z tych punktów, które najlepiej pasują do planu elastycznego. Można podjechać pociągiem, dojść w kilkanaście minut, zrobić zdjęcia i wrócić albo potraktować skały jako początek dłuższej trasy. Dzięki temu miejsce sprawdza się zarówno podczas krótkiego pobytu, jak i ambitniejszego dnia w Sudetach.
Najlepszy moment na odwiedzenie tej formacji
Na pierwszą wizytę wybrałbym dzień z dobrą przejrzystością powietrza, nawet jeśli niebo nie jest całkowicie bezchmurne. Wiosną i jesienią panorama bywa najbardziej wyrazista, latem warto przyjść rano lub późnym popołudniem, a zimą trzeba liczyć się z oblodzeniem i krótszym dniem.
Zbójeckie Skały nie są celem dla osób szukających długiej, wymagającej wyprawy. Ich siła tkwi gdzie indziej: w łatwym dojściu, geologicznej ciekawostce, dawnej historii punktu widokowego i panoramie, która potrafi zatrzymać na dłużej niż sama nazwa sugeruje. Jeśli połączysz je z Zakrętem Śmierci albo Wysokim Kamieniem, otrzymasz bardzo udany dzień w Górach Izerskich.
